Tưởng Năng Tiến – sau cú lừa chú Tín, vụ này “bác Hồ” cũng bắt giấu giếm! [tn]

Bánh Mì Và Sự  Thật

July 9, 2013

Tác giả: Tưởng N  Tiến

banh-mì

Sứ mệnh cao cả của nhà báo là kiếm  tìm sự thật. Sự thật ấy phải được phản ánh đạt tính chân thật, tức là “đúng hiện  thực khách quan”. Và sự thật ấy phải được soi dọi bằng lương tâm chức nghiệp.  Tôi nhớ người Nga có một câu ngạn ngữ vô cùng chí lí: “Một nửa cái bánh mỳ vẫn  là bánh mỳ, nhưng một nửa sự thật đã là sự giả dối!”

Ngọc Niên, Tổng Biên Tập trang Nhà Báo & Công Luận – Cơ Quan  Trung Ương Hội Nhà Báo Việt Nam

Phần 1 của Sự  Thật

Cái gì chớ “nửa cái bánh mì” thì tui ăn  đều đều, còn “nửa sự thực” thì tới bữa rồi mới được thưởng thức qua một bài viết  (Người đàn bà  tặng hơn 5.000 lượng vàng cho cách mạng) của nhà báo Hoàng Thuỳ, trên  trang Tin Nhanh Việt Nam:

“Hơn 90% số tiền buôn vải được vợ  chồng bà Hồ dùng để ủng hộ cách mạng. Có khi trong nhà không sẵn tiền mà đúng  lúc cách mạng cần, bà sẵn sàng bán phá giá vải để gom đủ tiền đưa cho cán  bộ.

Ở tuổi 97, bà Hoàng Thị Minh Hồ vẫn  giữ nét đẹp của người phụ nữ Hà Nội gốc: Gương mặt phúc hậu, nước da trắng,  giọng nói ấm áp và thái độ điềm đạm. Trong ngôi nhà số 34 Hoàng Diệu (Hà Nội),  nơi bà sống cùng hai con trai, hai chiếc huân chương độc lập hạng nhất được đặt  nơi trang trọng nhất. Bà cho hay, đó là phần thưởng cao quý mà nhà nước dành  tặng người chồng quá cố Trịnh Văn Bô và bà vì những đóng góp to lớn cho cách  mạng.

Giữ giọng chậm rãi, bà Hồ kể, ngôi  nhà số 48 Hàng Ngang của bà trước kia là tiệm vải Phúc Lợi, thuộc loại lớn nhất  Hà Nội thời bấy giờ.

Có điều kiện dư dả, hai ông bà thường  xuyên làm từ thiện, giúp đỡ người nghèo. Thấy vậy, cán bộ Việt Minh đã đến nhà  vận động ông bà đi theo cách mạng. Việt Minh khó khăn, không có tiền ra báo, bà  đã ủng hộ 8 vạn rưỡi tiền Đông Dương. Ngôi nhà số 48 Hàng Ngang cũng được chọn  làm trụ sở hoạt động của cách mạng.

Bà Hồ cho biết, thân sinh ra bà là cụ  Hoàng Đạo Phương và Nguyễn Thị Lợi cũng như thân sinh của chồng bà, cụ Trịnh  Phúc Lợi, đều là những nhà Nho yêu nước, từng tham gia Đông Kinh Nghĩa Thục. Tất  cả đều đỗ đạt mà không ai làm quan. Cụ Phương khi gần 80 tuổi đã gọi các con lại  nói rằng: “Ta đã già mà chưa làm trọn việc nước, sau này con nào có điều kiện  giúp nước thì hãy làm thay ta”.

“Lời căn dặn của cha tôi luôn khắc  ghi trong lòng. Và khi có điều kiện là tôi giúp nước ngay mà không hề suy nghĩ”,  bà Hồ tâm sự.

Ngôi nhà số 48 Hàng Ngang được xây  theo kiểu nhà ống cổ, gồm 4 tầng. Tầng một là cửa hàng vải Phúc Lợi nổi tiếng  khắp vùng. Khách đến mua đông đúc, xung quanh lại tấp nập người qua lại nên được  chọn làm nơi ở cho Bác Hồ cùng những nhà lãnh đạo cách mạng từ chiến khu trở  về.

Bà Hồ nhớ, vào một buổi tối cuối  tháng 8 năm 1945, ông Nguyễn Lương Bằng đến nhà bảo vợ chồng bà thu xếp một  phòng đón cán bộ cách mạng đến ở. Ông bà dọn một phòng tầng 3 tươm tất để đón  khách. Tuy nhiên, người khách mới đến lại dọn xuống tầng 2 để ở cùng mọi người  cho tiện.

“Ấn tượng đầu tiên của tôi về người  khách mới là sự giản dị. Ông cụ hơi gầy, vầng trán cao, râu dài, tóc bạc. Cụ mặc  áo nâu, quần soóc nâu, đội mũ dạ, đi dép cao su hiệu con hổ trắng, tay cầm can.  Để đảm bảo bí mật, chúng tôi nói với gia nhân rằng họ là người nhà ở dưới quê  lên chơi và tất cả đều không được lên tầng 2 làm phiền”, bà Hồ nhớ  lại.

33 ngày Bác ở nhà bà (từ 24/8 đến  27/9), bà đều trực tiếp chỉ đạo nhà bếp nấu ăn phục vụ Người. Sau đó, hai vợ  chồng bà thay nhau bê lên. Vào 9h hằng ngày, bà thường bê cháo và hoa quả lên  cho Bác. Một hôm bà đang định quay gót thì Bác hỏi “Cô tên gì?”. Sau khi bà trả  lời, Bác lại nói “Cô còn trẻ mà đã có cơ đồ sự nghiệp, có chồng con, tiền bạc.  Cô chẳng có gì khổ cả”.

Nghe vậy bà Hồ khẳng khái nói: “Cháu  vẫn có một điều khổ, đó là nỗi nhục mất nước”. Bác cười: “Vậy thì kiên trì và  nhẫn nại nhé!”

trinhvanbo

Ông bà Trịnh  Văn Bô. Ảnh: Xuân Ba

Phần 2 của Sự  Thật

Sau khi “cách mạng” thành công,  ông Hồ Chí Minh trở thành chủ tịch nước thì bà Hoàng Thị Minh Hồ lại lâm vào  cảnh … mất nhà. Đó là nửa phần sự thực còn lại của câu chuyện mà nhà báo Hoàng  Thuỳ đã không kể kết, hay nói một cách không mấy lịch sự là ông ấy “nhất định  dấu biến đi cứ y như là mèo dấu cứt” vậy.

Phần nửa sự thực này mới được  công luận biết đến qua một tác phẩm mới (Bên Thắng Cuộc) của một nhà báo khác, Huy  Đức:

“Năm 1954 từ nơi tản cư trở về, gia  đình ông Trịnh Văn Bô không còn một căn nhà nào để ở, cho dù trước đó, ông sở  hữu biệt thự nổi tiếng 48 Hàng Ngang và nhiều dinh thự khác như 34 Hoàng Diệu,  24 Nguyễn Gia Thiều, 56-58 Tràng Tiền… Ông Trịnh Văn Bô (1914-1988) là một doanh  nhân Việt Nam nổi tiếng giữa thế kỷ 20. Cha ông, ông Trịnh Văn Đường và cha vợ  ông, ông Hoàng Đạo Phương, đều là những nhà nho cùng thời với cụ Lương Văn Can,  từng đóng góp rất nhiều cho phong trào Đông Kinh Nghĩa Thục.

Ông Trịnh Văn Bô cùng vợ là bà Hoàng  Thị Minh Hồ, trong 10 năm, kinh doanh thành công, đưa tài sản của hãng tơ lụa  Phúc Lợi tăng lên 100 lần so với ngày thừa kế hãng này từ cha mình. Tơ lụa do  Phúc Lợi sản xuất được bán sang Lào, Campuchia, Thái Lan, được các thương nhân  Pháp, Anh, Thuỵ Sĩ, Thuỵ Điển, Ấn Độ, Trung Quốc và Nhật Bản tìm  kiếm.

Từ năm 1944, gia đình ông nằm trong  sự chú ý của những người cộng sản. Ngày 14-11-1944, hai vợ chồng ông bà cùng  người con trai cả đồng ý tham gia Việt Minh. Vài tháng sau, ông bà đã mang một  vạn đồng Đông Dương ra ủng hộ Mặt trận Việt Minh và từ đó, gia đình ông Trịnh  Văn Bô trở thành một nguồn cung cấp tài chánh to lớn cho những người cộng sản.  Đến trước Cách mạng tháng Tám, gia đình ông đã ủng hộ Việt Minh 8,5 vạn đồng  Đông Dương, tương đương 212,5 cây vàng. Khi những người cộng sản cướp chính  quyền, ông bà Trịnh Văn Bô được đưa vào Ban vận động Quỹ Độc  lập(298).

Ngày 24-8-1945, khi Chính phủ lâm  thời về Hà Nội, Hồ Chí Minh, Trường Chinh, Phạm Văn Đồng, Lê Đức Thọ, Hoàng Quốc  Việt, Hoàng Tùng đều đã ở hoặc qua lại ngôi nhà 48 Hàng Ngang. Ba đêm đầu Hồ Chí  Minh ngủ trên giường của ông bà Trịnh Văn Bô, sau đó, ông xuống tầng hai, ngủ  trên chiếc giường bạt còn các nhà lãnh đạo khác thì kê ghế da hoặc rải chiếu  ngủ. Ở tầng trệt, cửa hàng vẫn hoạt động bình thường, ngay cả bảo vệ của Hồ Chí  Minh cũng không xuống nhà để tránh gây chú ý. Mọi việc ăn uống đều do bà Trịnh  Văn Bô lo, thực khách hàng ngày ngồi kín chiếc bàn ăn 12 chỗ.

Trong suốt từ 24-8 cho đến ngày  2-9-1945 Chủ tịch Hồ Chí Minh hiếm khi ra khỏi nhà 48 Hàng Ngang. Mỗi buổi sáng,  cứ sau khi ông tập thể dục xong, bà Trịnh Văn Bô lại đích thân mang thức ăn sáng  lên. Bà nhớ, có lần Hồ Chí Minh đã giữ bà lại và hỏi: “Cô bao nhiêu tuổi mà có  được gia tài lớn thế này?”

Năm ấy bà 31 tuổi, dù có 4 đứa con  nhưng vẫn còn xinh đẹp. Hồ Chí Minh ở lại đây cho đến ngày 27-9-1945. Mỗi khi ra  khỏi nhà, Hồ Chí Minh thường xuống tầng dưới vấn an bà mẹ ông Trịnh Văn Bô và  gọi bà là mẹ nuôi. Ở 48 Hàng Ngang, Hồ Chí Minh đã ngồi viết bản Tuyên Ngôn Độc  Lập và tiếp các sĩ quan OSS (tiền thân của CIA) như Archimedes Patti và Allison  Thomas.

Quần áo mà các lãnh đạo Việt Minh bận  trong ngày lễ Độc lập, đều do gia đình ông bà cung cấp. Các ông Phạm Văn Đồng,  Võ Nguyên Giáp thì mặc đồ của ông Trịnh Văn Bô còn áo của Chủ tịch Hồ Chí Minh  thì may bằng vải Phúc Lợi.

Khi Pháp tái chiếm Đông Dương, ông  Trịnh Văn Bô theo Chính phủ Kháng chiến lên Việt Bắc còn vợ ông thì mang 5 người  con, trong đó có một đứa con nhỏ, cùng với mẹ chồng lên “vùng tự do” Phú Thọ.  Những năm ở đó, từ một bậc trâm anh, thế phiệt, bà đã phải cuốc đất trồng khoai  và buôn bán để nuôi con.

Năm 1955, gia đình ông Trịnh Văn Bô  trở về Hà Nội. Ông bà tiếp tục xoay xở và bắt đầu phải bán dần đồ đạc cũ để nuôi  sống gia đình. Lúc này, toàn bộ biệt thự, cửa hàng đều đã bị các cơ quan nhà  nước sử dụng hoặc chia cho cán bộ nhân viên ở. Lúc đầu, Nhà nước “mượn” sau tự  làm giấy nói gia đình xin hiến, nhưng cụ bà Trịnh Văn Bô bảo: “Tôi không  ký”.

Năm 1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh cho  tiến hành “cải tạo xã hội chủ nghĩa” trên toàn miền Bắc, các nhà tư sản Việt Nam  buộc phải giao nhà máy, cơ sở kinh doanh cho Nhà nước. Bà Trịnh Văn Bô lại được  kêu gọi “làm gương”, đưa xưởng dệt của bà vào “công tư hợp doanh”. Bà Bô cùng  các nhà tư sản được cho học tập để nhận rõ, tài sản mà họ có được là do bóc lột,  bây giờ Chính phủ nhân đạo cho làm phó giám đốc trong các nhà máy, xí nghiệp của  mình. Không chỉ riêng bà Bô, các nhà tư sản từng nuôi Việt Minh như chủ hãng  nước mắm Cát Hải, chủ hãng dệt Cự Doanh cũng chấp nhận hợp doanh và làm  phó.

Cho dù được ghi nhận công lao, trong  lý lịch các con của ông Trịnh Văn Bô vẫn phải ghi thành phần giai cấp là “tư sản  dân tộc”, và rất ít khi hai chữ “dân tộc” được nhắc tới. Con trai ông Trịnh Văn  Bô, ông Trịnh Kiến Quốc kể: “Ở trường, các thầy giáo, nhất là giáo viên chính  trị, nhìn chị em tôi như những công dân hạng ba. Vào đại học, càng bị kỳ thị vì  lượng sinh viên người Hà Nội không còn nhiều.

Trong trường chủ yếu là sinh viên con  em cán bộ thuộc thành phần cơ bản từ Nghệ An, Thanh Hoá… những người xếp sinh  viên Hải Phòng, Hà Nội vào thứ hạng chót. Chị tôi vào Đại học Bách Khoa, năm  1959, phải đi lao động rèn luyện một năm trên công trường Cổ Ngư, con đường về  sau Cụ Hồ đổi thành đường Thanh Niên, và sau đó là lao động trên công trường Hồ  Bảy Mẫu”.

Cả gia đình ông Trịnh Văn Bô, sau khi  về Hà Nội đã phải ở nhà thuê. Năm 1954, Thiếu tướng Hoàng Văn Thái có làm giấy  mượn căn nhà số 34 Hoàng Diệu của ông với thời hạn 2 năm. Nhưng cho đến khi ông  Trịnh Văn Bộ qua đời, gia đình ông vẫn không đòi lại được.

Bánh mì có thể biến mất sau  khi vào dạ dày; nhưng sự thật thì vẫn trường tồn …nhất là trong các đám mây  Internet.

T.N.T

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s